Waarom is het corset weer in de mode?
De aanwezigheid van een kledingstuk uit de 19e eeuw in de huidige garderobe suggereert dat het imago van het corset nog steeds op een bepaalde manier resoneert in onze samenleving. Hoewel de betekenis ervan is geëvolueerd naar een meer sensuele en romantische uitstraling, wordt het nog steeds zeer gewaardeerd door vrouwen, vaak met een retro-touch.
In de jaren 1930 kwam de mode weer met de taille centraal te staan, dankzij verfijnde pasvormen of gedurfde kleurcombinaties. Gedurende het hele decennium zien we een evolutie naar een meer driedimensionaal silhouet. Dit vertaalde zich in de nadruk op de taille en later op de schouders. Wat is er geschikter dan het corset om de herontdekte vrouwelijke vormen te benadrukken? Bovendien sloten soepele corsetten en de corsages van avondjurken eind jaren 1930 aan bij de victoriaanse revival, gepopulariseerd door films als “Gone with the Wind” en “Little Women”. De taille was slank, de schouders breed, en de algehele vorm kondigde het zandlopersilhouet van de “New Look” uit 1947 aan.
Vanaf het einde van de jaren 1940 probeerden ontwerpers met ingenieuze pasvormen, vulling en verstevigingen hetzelfde strakke silhouet te bereiken als voorheen met het corset. Het meest treffende voorbeeld is het iconische “Bar”-tailleurpak, ontworpen door Dior. Alsof het zijn rol in dit fenomeen nogmaals wilde bevestigen, maakte het corset een comeback, ditmaal getransformeerd tot “bustier” en gebruikt in de meeste avondjurken van eind jaren 1940 en begin jaren 1950.
Halverwege de jaren 1950 was er een duidelijke vraag naar een meer geometrische en architecturale mode. Op zoek naar nieuwe vormen bestudeerden ontwerpers kleding als volumes en experimenteerden ze met de taille door deze te verhogen, te verlagen of volledig te verhullen.
Halverwege de jaren 1970 werd Vivienne Westwood de eerste ontwerper van de 20e eeuw die het corset in zijn oorspronkelijke vorm gebruikte, nadat Poiret het eerder had verworpen. Haar aanpak, zowel artistiek als theatraal, creëerde een nieuwe en uitgesproken trend in de hedendaagse mode. Het gebruik van historische kleding, gecombineerd met een unieke perceptie van de tijdgeest, vormt de kern van haar creaties. Haar corsetten uit de 18e eeuw gaven vrouwen een gevoel van glamour en kracht dat ze lang niet hadden ervaren.
In de jaren 1980 volgden andere ontwerpers haar voorbeeld, maar dan met het victoriaanse corset uit de 19e eeuw. In de handen van Jean-Paul Gaultier en Thierry Mugler werd het corset het harnas van de cybervrouw van de late 20e eeuw, rechtstreeks uit een sciencefictionfilm.
Sindsdien dient het corset als basis voor ontwerpers om krachtige modellen te creëren. De kenmerken van het corset worden gestileerd of overdreven, of ze verdwijnen volledig waarbij alleen de vorm behouden blijft, getransformeerd in een harnas van gegoten kunststof. De resultaten zijn verbluffend. Het corset wordt een “kunstobject” in een nieuwe zin: natuurlijk artistiek, maar ook sociaal, bijna als een statement. Niet langer het symbool van de onderdrukking van vrouwen, is het corset uitgegroeid tot een symbool van seksuele emancipatie. De corsetten van Gaultier werden iconisch toen Madonna er een droeg tijdens haar wereldtournee in 1990. Sindsdien is het corset een fetisj van Gaultier en worden zijn parfums verkocht in een flacon in de vorm van een corset.
De aanwezigheid van corsetten op de catwalks is geen toeval. De corsetten van Westwood waren de expressie van punk-seksualiteit op de catwalk. De corsetten van Gaultier en Mugler, die op harnassen leken, belichaamden de power-mode en de lichaamscultus van de yuppie-cultuur. En daar stond het echte corset op de catwalk naast het “spookcorset”, zichtbaar in de driehoekige vorm van de jaren 1980: een slanke taille en brede schouders.
